Ιωάννης Βατάτζης - Η ανασύσταση της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας


Στα τέλη του 12ου αιώνα η Βυζαντινή αυτοκρατορία παρήκμαζε συνεχώς. Είχε την ατυχία να διοικείται από μια σειρά ακατάλληλων  αυτοκρατόρων. Τον Αλέξιο Β' (1180-83) που ανέβηκε στο θρόνο στα 11 του χρόνια διαδέχτηκε ο φιλόδοξος Ανδρόνικος Α' Κομνηνός (1083-85), ο οποίος αφού κατέλαβε την Κωνσταντινούπολη και σφάγιασε όλους τους Λατίνους της πόλης, ακόμα και γέρους, παιδιά και άρρωστους στα νοσοκομεία, δηλητηρίασε την Μητέρα του Αλέξιου, στραγγάλισε τον ίδιο και παντρεύτηκε την 12χρονη σύζυγό του Αγνή της Γαλλίας. Ο Ανδρόνικος συμπεριφερόταν με ιδιαίτερη βία κι έτσι, όταν η Θεσσαλονίκη έπεσε στα χέρια των Νορμανδών της Σικελίας υπό την ηγεσία του Ισαάκιου Β΄ Άγγελου, άρχισε η επανάσταση από την οποία ο Ανδρόνικος βρήκε φρικτό τέλος. Του έκοψαν το δεξί χέρι, του έβγαλαν το ένα μάτι και μετά από μερικές μέρες χωρίς τροφή και νερό τον παρέδωσαν στο πλήθος: "... τον ξυλοκόπησαν, τον λιθοβόλησαν, τον τρύπησαν με καρφιά, τον περιέλουσαν με ακαθαρσίες. Μια γυναίκα του δρόμου άδειασε πάνω στο κεφάλι του έναν κουβά με βραστό νερό..."

Αλέξιος Ε' Μούρτζουφλος

Ο Ισαάκιος (1185-95) δεν σκότωσε μόνο τον Ανδρόνικο αλλά και τους δύο γιους του. Η διαφθορά είχε γιγαντωθεί η αριστοκρατία γινόταν όλο και πιο καταπιεστική και ο ίδιος "πουλούσε τα κυβερνητικά αξιώματα σαν τα λαχανικά στην αγορά." Ο ίδιος τελικά μετά από 10 χρόνια στο θρόνο τυφλώθηκε από τον αδερφό του Αλέξιο Γ΄ Άγγελο (1195-1203) που έγινε αυτοκράτορας ως το 1203 όταν αναγκάστηκε σε φυγή από τα στρατεύματα των σταυροφόρων. Στη θέση του αυτοκράτορα αποκαταστάθηκε ο τυφλός Ισαάκιος μαζί με το 21χρονο γιο του Αλέξιο Γ' Άγγελο. 

Η κατάσταση είχε γίνει απελπιστική και ο Αλέξιος Ε΄ Μούρτζουφλος έκανε την απέλπιδα προσπάθεια σωτηρίας της αυτοκρατορίας καταλαμβάνοντας την εξουσία χωρίς όμως αποτέλεσμα μια και ήταν ήδη πολύ αργά. Η Κωνσταντινούπολη είχε πέσει στα χέρια των Σταυροφόρων και η επακόλουθη τριήμερη λεηλασία ήταν μακράν ότι πιο φρικώδες είχε ζήσει η ανθρωπότητα. Ο ίδιος ο Αλέξιος Ε'  απέδρασε όμως τελικά τυφλώθηκε, κι αφού περιπλανήθηκε σαν κοινός αλήτης, τελικά συνελήφθη κι εκτελέστηκε από τους σταυροφόρους.